Hai noites nas que o ceo da nosa vila nos agasalla cun espectáculo que non só abraia pola súa beleza, senón que nos conecta directamente coa memoria dos nosos devanceiros e cos ritmos da natureza. Esta espectacular lúa chea, captada con total nitidez sobre o ceo de Mondoñedo, é a coñecida popularmente como a «Lúa do Cazador».

A orixe dun nome ancestral

Na tradición popular e astronómica, a Lúa do Cazador é a primeira lúa chea que sucede á Lúa da Colleita (aquela que se produce máis preto do equinoccio de outono). O seu nome ten unha orixe profundamente lóxica e apegada á supervivencia: nos meses de outubro ou novembro, unha vez que os labregos xa remataran de segar e recoller o gran das leiras, os campos quedaban despexados. Ao estaren as terras chas e sen vexetación alta, e grazas á intensa luminosidade desta lúa (que adoita saír ao solpor e brillar durante toda a noite), os cazadores tiñan a visibilidade perfecta para avistar aos animais —como raposos, xabarís ou corzos— que se achegaban ás leiras para rebuscar os restos da colleita. Era o momento crucial para facer provisións de carne de cara aos duros e fríos meses de inverno que estaban por chegar.

O val de Mondoñedo: un berce agrícola

Falar de colleitas ao abeiro desta lúa é falar da propia esencia histórica de Mondoñedo. O noso val, protexido polas montañas e regado polos seus numerosos ríos e regatos, foi dende tempos inmemoriais unha terra dunha fertilidade excepcional. A economía, a subsistencia e o calendario festivo da nosa cidade episcopal e das súas parroquias estiveron sempre marcados polos ciclos da agricultura. O cultivo do trigo, as fabas, as patacas, as hortalizas e, dende o século XVII, a vital introdución do millo (como xa vimos na historia dos nosos cabozos e muíños), vertebraron a vida cotiá das familias mindonienses. O éxito da colleita significaba a tranquilidade do fogar; o seu fracaso, a ameaza da fame. Por iso, cando o labrego mindoniense miraba cara a esta inmensa lúa brillante nos ceos de outono, non só vía un satélite, senón o reloxo natural que marcaba a fin do esforzo na terra e o inicio do recollemento invernal. Hoxe, aínda que os nosos modos de vida teñan mudado, contemplar a Lúa do Cazador sobre Mondoñedo a través desta magnífica fotografía convídanos a respectar e lembrar ese fío invisible que nos une á terra, ao traballo dos nosos avós e ao ciclo eterno da natureza.