-
O tenente Mora Bermúdez: a herdanza militar tras os apelidos de Álvaro Cunqueiro
A investigación histórica e a curiosidade polos arquivos deparan, ás veces, sorpresas fascinantes que nos axudan a comprender mellor as nosas figuras máis ilustres. Ao termos coñecemento, a través do censo municipal de poboación de Mondoñedo do ano 1905, de que a nai do xenial escritor e poeta Álvaro Cunqueiro Mora, Dª Josefa Mora Moirón,…
-
Un lenzo de pedra e lousa
Hai olladas que deteñen o tempo. Camiñar por Valoría e atoparse con esta espectacular panorámica de Mondoñedo é un deses agasallos que a nosa terra nos ofrece case sen pedir nada a cambio. En primeiro plano, as vellas lousas dos tellados, testemuñas mudas de tantas historias de inverno, guían a nosa ollada cara ao corazón…
-
D. Antonio Díaz Núñez «do Cura»: un presidente exemplar para a historia de Mondoñedo
No ano 1881, Mondoñedo asistiu a un fito histórico coa fundación da Sociedade de Obreiros. Esta benemérita institución naceu co firme propósito de apoiar e dignificar as clases máis humildes da vila, aprobando o seu primeiro regulamento o 19 de novembro dese mesmo ano. Á fronte desta gran iniciativa, como primeiro presidente e motor fundamental…
-
Abamia: o santuario onde repousou o rei Don Pelayo
A nosa viaxe por terras de Cangas de Onís lévanos hoxe a un recuncho impregnado de misterio, silencio e lenda: a igrexa de Santa Eulalia na parroquía de Abamia, Cangas de Onís. Rodeado de árbores centenarias, teixos, que custodian a memoria do tempo, este templo de orixe altomedieval foi o lugar que o mismísimo Rei…
-
Manobras militares (1927): cando Mondoñedo se preparou para un «desembarco» nas Rías Altas
En outubro de 1927, a comarca da Mariña e as terras de Mondoñedo convertéronse no escenario dun complexo exercicio militar táctico. Baixo a dirección do Gobernador Militar de Lugo e coronel do Regimento de Infantería Zamora nº 8, D. José García Zabarte, o 12 de outubro dese ano concentráronse en Vilalba diversas forzas de Infantería…
-
A Orquestra Araujo de Mondoñedo: banda sonora de toda unha época
Dende moi neno, Manolo Araujo xa sobresaía polas súas brillantes calidades vocais. Sendo moi novo, foi un destacado neno de coro nas catedrais de Mondoñedo e de Lugo. Tras regresar de novo á cidade mindoniense, pasou a formar parte do Orfeón local e, tempo despois, asumiu a dirección do recoñecido orfeón «Alborada». O seu seguinte…
-
Cangas de Onís: a vella ponte que garda o Reino de Asturias
Nesta ocasión, a nosa cámara cruza as fronteiras de Galicia para adentrarse na maxia da veciña Asturias. Alí, onde as montañas semellan tocar o ceo, Cangas de Onís recíbenos coa súa maxestosa ponte ‘romana’. Ver como o seu esvelto arco de pedra salva o impetuoso río Sella mentres a Cruz da Vitoria pende en silencio…
-
O acueduto subterráneo que saciou a sede de Mondoñedo
Mondoñedo é unha cidade intimamente ligada ao murmurio da auga. Porén, alén dos seus ríos e das súas coñecidas fontes monumentais, existe un patrimonio invisible, oculto baixo os nosos pés, que fala de enxeñaría, de historia e do empeño por dotar á vella capital mindoniense dun servizo esencial. Referímonos á histórica canle e captacións de…
-
Onde conviven dous mundos
Nas cumes de Mondoñedo, alí onde o vento e as néboas adoitan ser os donos do tempo, o Fiouco fálanos de contrastes. Baixo a suave luz do atardecer, esta fermosa vaca detén o seu paso para mirar fixamente cara á cámara, allea ao devalar vertixinoso do progreso que corre ás súas costas. Detrás dela, a…
-
O adeus dourado da primavera
Cando a primavera esvaece para dar paso ao verán, os solpores tórnanse máis longos e cargados de nostalxia. Nesta imaxe capturada en Ribadeo, as últimas horas do día tinguen o ceo de tons cálidos, laranxas e ocres, debuxando un lenzo de nubes que parece arder amodo. É a despedida dunha estación, un intre de repouso…
-
O amigo boliviano de Cunqueiro
No ano 1949, os irmáns Cunqueiro Mora —Carmen, Álvaro e José Hernán (Pepe)— mudáronse dende a súa casa natal na rúa Méndez Núñez (hoxe rúa Álvaro Cunqueiro) á vivenda sinalada co número 11 do Cantón Grande de Mondoñedo. Este novo fogar foille legado en herdanza a Carmen pola súa tía materna, Dª Pilar Moirón Agüeira.…
-
Tardes de paseo por Valoria
Hai paseos que son un auténtico bálsamo para o día a día. Mentres camiñaba a últimas horas da tarde por Valoria, atopeime con este espectacular túnel vexetal que a propia natureza esculpe sobre o camiño. Capturar o contraste entre a penumbra acollida do bosque en primeiro plano e o estalido de luz ao final do…
-
O crime de Rego de Cas: unha historia de sangue oculta tras unha cruz de lousa
En xaneiro de 1894, o barrio de Cesuras, pertencente á parroquia de Santiago de Mondoñedo, acollía unha das populares «fías», aquelas xuntanzas tradicionais que eran o epicentro da vida social e o lecer dos mozos da época. Porén, aquela noite de inverno, o ambiente festivo remataría nunha profunda traxedia que marcaría a crónica negra local.…
-
A limpa mirada do «asturcón»
Nas verdes pradeiras de Vilanova de Oscos, onde a montaña semella protexer os segredos do tempo, esta parella de asturcóns regálanos un intre de pura complicidade. Esta raza, forte, mítica e de pelaxe escura, é o símbolo vivo da resistencia e da beleza indomable do norte. Ver como se apoian o un no outro, compartindo…
-
Pasos de pedra e madeira sobre o río Anllo
Hai lugares onde o tempo parece deterse para escoitar o murmurio da auga. Ao noso paso por Abadín, o Camiño Norte de Santiago regálanos este fermoso recuncho onde a historia e a natureza dialogan en silencio. En primeiro plano, a mouteira de pedra, desgastada polo paso de miles de peregrinos, segue a sinalar con firmeza…
-
Un mindoniense de lenda no Valencia C.F.
Chamábase Álvaro Pérez Vázquez. Ao rematar a Guerra Civil, algúns xogadores que apenas destacaran con anterioridade atopáronse defendendo as cores de diversos equipos militares. Co reinicio das competicións nacionais na histórica tempada 1.939-40, moitos destes futbolistas déronse a coñecer e acabaron enrolados nas filas de clubs da primeira categoría. Este foi precisamente o caso dun…
-
Unha xanela despexada á inmensidade
Os que frecuentamos o Fiouco sabemos ben que este alto é o reino indiscutible da néboa, ese lugar onde o branco adoita tapalo todo. Por iso, poder asomarse un día de ceo limpo e capturar esta inmensidade é un auténtico agasallo para calquera fotógrafo. Quixen aproveitar a luz para plasmar a impresionante profundidade do relevo:…
-
Casa Cigarrán: o gran bazar da nosa memoria
En maio de 1914, Mondoñedo asistía ao devalar de dous vellos inmobles na cabeceira da Praza de Mondoñedo. Pascual Cigarrán Aguiar adquirira estas propiedades co firme propósito de erguer no seu solar unha nova edificación, máis ampla, maxestosa e cunha estética que embelecese o corazón da nosa cidade. Aquel ambicioso proxecto callou nunha impoñente construción…
-
O Padornelo e a fenda da autovía
O impoñente Padornelo, o noso ‘Balcón de Mondoñedo’, amósanos neste encadre, tomado dende o Fiouco, o diálogo constante entre a forza da terra e a pegada humana. A espectacular fenda provocada polo trazado da Autovía A8 recorta con firmeza o perfil da montaña, deixando unha ferida imperecedoira sobre a rocha nunha das paisaxes máis recoñecibles…
-
Lodeiro Piñeiroa: música, gratitude e amor a Mondoñedo
O mindoniense D. José Lodeiro Piñeiroa, músico maior do Exército, foi unha persoa que non só destacou pola súa incansable traxectoria laboriosa, senón tamén pola súa extraordinaria xenerosidade, a súa gratitude e un infinito gusto polos detalles. Grazas a estas sobranceiras calidades humanas, hoxe sabemos que tivo por costume dedicar as súas partituras aos mandos…
-
Un encontro afortunado no Fiouco
Se o outro día o Fiouco nos agasallaba cunha paisaxe limpa e infinita ata a Toxiza, hoxe o premio foi moito máis próximo e emotivo. Mentres camiñaba coa cámara, tiven a inmensa fortuna de atopar esta besta co seu poldro, que semella nado de hai ben pouco. Agardando o intre preciso para non perturbar a…
-
Incidente na rúa Méndez Núñez (1970)
Ao mencer dun fresco día do mes de xaneiro de 1970, o transcorrer cotián da rúa Méndez Núñez —a que hoxe todos coñecemos como rúa Álvaro Cunqueiro— viuse alterado por un inesperado suceso. Á altura do número 47, un tramo duns seis metros do alto muro de pedra que delimitaba unha extensa e crebada parcela…
-
O abrazo da brétema
Mondoñedo ten un idilio histórico e silencioso coa néboa. Hai días nos que a brétema decide baixar amodo dos montes para pasear polas nosas rúas, envolvéndoo todo nunha atmosfera case irreal. Nesta imaxe, a maxestosa silueta da Igrexa Nova eríxese coma un faro de pedra, cuxa agulla fura ese mesto manto branco que case chega…
-
Francisco Mayán Fernández, unha vida ligada a Mondoñedo
Hoxe queremos adicar un espazo a realizar unha recensión de D. Francisco Mayán Fernández, quen fora durante moitos anos o director do instituto de Mondoñedo, ademais de exercer como alcalde da nosa vila durante dous anos. A nosa intención non é trazar unha biografía académica estrita, pois ante unha vida tan lonxeva e frutífera necesitariamos…
-
A coroa verde de Oscos
Camiñando polas tranquilas paisaxes de Vilanova de Oscos, na veciña Asturias, é imposible non deter o paso ante fitos naturais coma este. O que máis me cativou deste enorme carballo foi a asombrosa vitalidade da súa copa, un auténtico estoupido de diferentes tonalidades de verde que resalta aínda máis, grazas á luz suave e homoxénea…
-
Letras Galegas en Mondoñedo (1969)
O Día das Letras Galegas do ano 1969 deixou unha pegada inesquecible na nosa vila, rendendo unha merecida homenaxe a un dos nosos autores máis queridos. Aquela histórica xornada, a comitiva oficial partiu dende a Casa do Concello de Mondoñedo. O consistorio, desfilando baixo mazas e acompañado pola corporación de Viveiro, ilustres membros da Real…
-
O vixía de pedra e luz en Cabo Vidio
Hai lugares onde un séntese diminuto ante a inmensidade da natureza, e Cabo Vidio é un deles. Coroado polo seu emblemático faro, que leva décadas exercendo de gardián silencioso para os mariñeiros, este impoñente saínte ofrécenos unha xanela directa á forza do Cantábrico. Dende as alturas, o mar e o vento esculpiron uns cantís vertixinosos…
-
O refuxio de pedra e mar
Hai lugares cuxo nome é, en si mesmo, a mellor das descricións. A Praia do Silencio, na veciña costa asturiana, é un deses espazos onde a natureza impón a súa maxestuiosidade e convida á contemplación. Acubillada por un impoñente anfiteatro de cantís esculpidos polo paso dos milenios, as súas augas cristalinas repousan alleas ao ruído…
-
Baixada de carrilanas nas Quendas
Hai anos, coa intención de engadir un toque diferente e emocionante ás festas das Quendas de Mondoñedo —e sendo alcalde daquela o médico D. Javier Loira Rúa—, comezaron a celebrarse unhas concorridas e animadas probas de descenso de carrilanas. Centenares de persoas achegabámonos ata o trazado do circuíto para gozar non só da espectacular destreza…
